Cynllun y Bathodyn Glas

Diweddarwyd y dudalen ar: 06/11/2018

Mae Cynllun y Bathodyn Glas (Parcio i Bobl Anabl) yn drefniant cenedlaethol sy'n rhoi consesiynau parcio i bobl sydd ag anabledd PARHAOL neu SYLWEDDOL fel y gallant barcio'n agos i'w cyrchfan pan fyddant yn teithio'n annibynnol fel gyrrwr neu deithiwr.

Mae Cynllun y Bathodyn Glas yn caniatáu i'r cerbyd y mae deiliad y bathodyn glas yn teithio ynddo gael ei barcio mewn mannau penodedig.

Rydych yn gymwys i gael bathodyn glas yn awtomatig heb fod yn destun asesiad pellach os ydych:-

  • Wedi eich cofrestru'n ddall
  • Yn derbyn Taliad Annibyniaeth Bersonol ac yn ei gael ar sail y canlynol:
    • Cynllunio a dilyn taith – categori F a/neu
    • Symud o gwmpas – categori C, D, E neu F
  • Yn derbyn Cyfradd Uwch yr Elfen Symudedd o'r Lwfans Byw i'r Anabl (HRMCDLA)
  • Yn derbyn tâl atodol symudedd pensiwn rhyfel
  • Yn derbyn taliad gwarantedig o dan dariffau 1-8 o Gynllun Iawndal y Lluoedd Arfog ac os yw wedi ei gadarnhau bod gennych anabledd parhaol a sylweddol sy'n golygu na allwch gerdded neu eich bod yn ei chael yn anodd iawn cerdded.

Os ydych wedi cael diagnosis fod gennych salwch terfynol a bod gennych ffurflen DS1500 bydd eich ffurflen gais yn cael sylw'n gynt.

Os nad ydych yn bodloni'r cymhwysedd awtomatig a restrwyd uchod ar gyfer Bathodyn Glas, mae'n bosibl y byddwch yn dal i allu cael Bathodyn Glas trwy gael asesiad pellach. Gweler Nodiadau Esboniadol ar gyfer Bathodyn Glas.

Os nad ydych yn gallu cerdded neu'n cael anhawster mawr wrth gerdded a bod gennych anabledd sylweddol ond dros dro sy'n debygol o bara am y 12 mis nesaf, gallwch wneud cais am Fathodyn Glas. Gallech gael eich cyfeirio i gael asesiad er mwyn penderfynu a ydych yn gymwys i gael Bathodyn Glas dros dro.

Gallwch wneud cais am Fathodyn Glas drwy: 

Bydd angen i chi ddarparu prawf o gymhwysedd a phrawf ardystiedig o hunaniaeth. Gellir e-bostio'r rhain i SCHBlueBadges@sirgar.gov.uk neu eu postio i Dîm Y Bathodynnau Glas ar y cyfeiriad uwchben.

Gellir uwchlwytho'r llun wrth lenwi'r ffurflen ar-lein neu ei bostio i Dîm y Bathodynnau Glas.

Er mwyn cadarnhau eich cyfeiriad, bydd angen ichi roi caniatâd i'r Awdurdod Lleol wirio'r cronfa ddata Treth y Cyngor, y Gofrestr Etholiadol a cofrestr yr ysgol (dan 16 oed).

Os nad oes cofnod o'ch cyfeiriad ar y systemau hyn, cysylltwch â Thîm Cynllun y Bathodyn Glas a gall rhywun eich cynghori ynghylch pa dystiolaeth a dderbynnir o dan yr amgylchiadau hyn. I sicrhau bod eich cais yn cael ei brosesu'n gyflym, cyflwynwch gopïau ardystiedig o un o'r canlynol fel tystiolaeth:

  • Tystysgrif Geni/Mabwysiadu
  • Tystysgrif Priodas/Ysgariad
  • Pasbort
  • Trwydded Yrru
  • Tystysgrif Dinasyddiaeth Brydeinig
  • Tystysgrif Partneriaeth Sifil/Diddymu Partneriaeth

Ystyr llungopi ardystiedig yw llungopi o ddogfen sydd wedi'i chadarnhau'n gywir gan rywun nad yw'n bartner nac yn berthynas ichi, sydd wedi eich adnabod am o leiaf ddwy flynedd, ac sy'n 18 oed neu'n hŷn.

Dylai'r sawl sy'n ardystio'r ddogfen lofnodi'r llungopi a nodi “Mae hwn yn gopi o ddogfen wreiddiol a welwyd gennyf i" wrth ymyl ei lofnod. Dylai hefyd ysgrifennu ei enw a'i alwedigaeth mewn llythrennau bras wrth ymyl y wybodaeth hon.

Dyma enghreifftiau o’r mathau o bobl a fyddai’n addas:

  • Cyfrifydd
  • Swyddog Banc/Cymdeithas Adeiladu
  • Bargyfreithiwr
  • Cynghorydd (Lleol neu Sir)
  • Gwas Sifil
  • Deintydd
  • Swyddog Gwasanaeth Tân
  • Ynad Heddwch
  • Daliwr Trwydded Tŷ Tafarn
  • Swyddog Llywodraeth Leol
  • Nyrs (RGN ac RMN)
  • Swyddog Lluoedd Arfog
  • Optegydd
  • Fferyllydd
  • Heddwas
  • Gweithiwr Cymdeithasol
  • Cyfreithiwr
  • Syrfëwr
  • Athro, Darlithydd
  • Swyddog Undeb Llafur

Os ydych yn bwriadu cyflwyno eich cais yn bersonol yn un o Ganolfannau Gwasanaethau Cwsmeriaid cewch roi eich dogfennau gwreiddiol iddynt a byddant yn copïo’r dogfennau ac yn eu hardystio. Ni ellir derbyn llungopïau a gyflwynir heb lofnodion a byddai hynny'n achosi oedi o ran eich cais.

Bydd angen ichi gyflwyno llun diweddar tebyg i lun pasbort. Sicrhewch fod enw a dyddiad geni yr ymgeisydd wedi'u hysgrifennu ar gefn y llun. Mae’n rhaid i’r llun wahaniaethu’n glir rhwng y wyneb a’r cefndir a bod:

  • Mewn lliw
  • 45 milimetr o hyd a 35 milimetr o led (maint pasbort)
  • Wedi'i dynnu o fewn mis i ddyddiad y cais
  • Yn erbyn cefndir llwyd golau neu hufen
  • Heb ei ddifrodi
  • Heb “lygaid coch”, cysgodion nac adlewyrchiad neu lacharedd sbectol
  • Yn llun o ben cyfan yr unigolyn (heb fod neb arall yn y golwg nac unrhyw beth yn gorchuddio’r pen oni bai fod hwnnw’n cael ei wisgo oherwydd cred grefyddol neu am resymau meddygol)
  • Yn wynebu ymlaen
  • Heb fod dim yn gorchuddio'r wyneb
  • Yn edrych yn syth i’r camera
  • Gyda mynegiant niwtral a’r geg ar gau
  • Gyda’r llygaid ar agor ac i’w gweld yn glir (heb sbectol haul neu sbectol ag arlliw a heb wallt neu sbectol yn cuddio’r llygaid)
  • Mewn ffocws pendant ac yn glir
  • Yn dangos tebygrwydd gwirioneddol, heb ei ddiwygio.

Os na allwch ddarparu ffotograff lliw diweddar (tebyg i lun pasbort), gallwch drefnu apwyntiad yn un o'n Canolfannau Gwasanaethau Cwsmeriaid lle gellir tynnu llun ohonoch. Ar hyn o bryd, ni chodir tâl am dynnu llun.

Ni chodir tâl am y Bathodyn Glas nac am ei bostio ar bobl sy'n byw yng Nghymru'n barhaol.

Nid yw'ch Bathodyn Glas yn adnewyddu yn awtomatig. Mae gan bob bathodyn ddyddiad dod i ben, rydym yn argymell eich bod yn adnewyddu eich Bathodyn Glas tua 6 wythnos cyn y dyddiad a argraffwyd ar y bathodyn. Gallwch chi wneud hyn trwy:

  • Wneud cais ar-lein ar www.gov.uk/apply-blue-badge 
  • Drwy law llwytho a chwblhau’r ffurflen gais Bathodyn Glas a dychwelyd trwy'r post i:

    Rhadbost RRUS-LLCT-UTUU
    Adran Cymunedau, Cyngor Sir Gâr
    3 Heol Spilman
    Caerfyrddin
    SA31 1LE
  • neu drwy ffonio ni ar 01267 234567 i ofyn am ffurflen gais.

Os yw eich Bathodyn Glas wedi dod i ben neu os nad oes ei angen mwyach, dylech ddychwelyd y bathodyn i'r cyfeiriad rhadbost canlynol: 

Rhadbost RRUS-LLCT-UTUU 
Adran Cymunedau
Cyngor Sir Gâr
3 Heol Spilman
Caerfyrddin
SA31 1LE

Gall rhiant plentyn sy'n iau na 3 oed wneud cais am Fathodyn Glas os oes gan ei blentyn:

  • Cyflwr meddygol lle mae'n ofynnol fod offer meddygol swmpus, na ellir ei gario o amgylch gyda'r plentyn heb anhawster mawr, yn cael ei gadw gydag ef/hi bob amser
  • neu cyflwr meddygol sy'n golygu bod angen i'r plentyn fod yn ymyl ei gerbyd modur bob amser naill ai i gael triniaeth neu i'w gludo i leoliad lle gall gael triniaeth.

Cael ei ddwyn

Os caiff eich Bathodyn Glas ei ddwyn bydd angen ichi gysylltu â'r Heddlu a fydd yn rhoi cyfeirnod trosedd ichi. Y cam nesaf yw cwblhau Ffurflen Gais am Fathodyn Glas newydd, gan gynnwys y dystiolaeth angenrheidiol a dychwelyd y ffurflen hon inni i'w phrosesu.

Mynd ar goll

Os bydd eich Bathodyn Glas yn mynd ar goll, dylech roi gwybod am hynny i ni drwy ffonio ni ar 01267 234567.  Y cam nesaf yw cwblhau Ffurflen Gais am Fathodyn Glas newydd, gweler  ‘Sut mae gwneud cais am Fathodyn Glas’ am fanylion.

Cael ei ddifrodi

Ar hyn o bryd nid oes tâl yn cael ei godi am gael bathodyn arall yn lle'r un gwreiddiol os yw hwnnw wedi'i ddifrodi i'r graddau nad oes modd iddo gael ei ddarllen gan y bobl fydd yn ei wirio pan gaiff ei ddefnyddio ar gyfer parcio neu gonsesiynau eraill.

Bydd angen ichi gwblhau Ffurflen Gais am Fathodyn Glas newydd, gan gynnwys y dystiolaeth angenrheidiol, a dychwelyd y Bathodyn Glas at un o'r Canolfannau Gwasanaethau Cwsmeriaid neu ei bostio i Dîm Cynllun y Bathodyn Glas.

Gellir rhoi Bathodyn Glas i sefydliad ar gyfer cerbyd modur a ddefnyddir i gludo pobl anabl sydd ag anabledd parhaol neu sylweddol ac sy'n methu cerdded neu sy'n ei chael yn anodd iawn cerdded.

Bydd bathodyn yn cael ei roi i sefydliad sydd â cherbydau wedi eu trwyddedu o dan ddosbarth treth Cerbydau Cludo Teithwyr Anabl.

Er mwyn prosesu'r cais amgaewch:

  • Copi o'r eithriad rhag treth o ran Cerbydau Cludo Teithwyr Anabl neu lythyr o gadarnhad gan yr Asiantaeth Trwyddedu Gyrwyr a Cherbydau sef y DVLA (os yw'n berthnasol).

Gallwch wneud cais am fathodyn ar gyfer sefydliad:

Gellir dychwelyd ffurflenni cais wedi'u cwblhau drwy'r post i:

Rhadbost RRUS-LLCT-UTUU
Cyngor Sir Caerfyrddin
Adran Cymunedau
3 Heol Spilman
Caerfyrddin
SA31 1LE

Gellir cael rhagor o wybodaeth am Fathodyn Glas i Sefydliad ar www.gov.uk/apply-blue-badge.

Os yw eich cais wedi ei wrthod ac os ydych yn barnu bod eich cyflwr yn newid, neu nad oedd yr holl ffeithiau perthnasol wedi eu hystyried, gallwch apelio yn erbyn y penderfyniad, a byddwn yn ailystyried eich cais. Dylech ysgrifennu at Dîm y Bathodyn Glas yn y cyfeiriad isod i ofyn am i'ch cais gael ei ailystyried, gan gynnwys unrhyw wybodaeth ychwanegol sy'n berthnasol yn eich barn chi.

Tîm y Bathodyn Glas
Cyngor Sir Gâr
Adran Cymunedau
3 Heol Spilman
Caerfyrddin
SA31 1LE

A fyddwch chi gystal â nodi ein bod yn cydymffurfio â deddfwriaeth yr Adran Drafnidiaeth ac felly, ar hyn o bryd na allwn roi bathodynnau i pobl ag anableddau dros dro neu ysbeidiol.

Os oes gennych Fathodyn Glas, dylid ond ei ddefnyddio pan fyddwch yn gyrru cerbyd neu'n teithio ynddo ar daith sydd er eich lles chi. Ni ddylech adael i bobl eraill ddefnyddio'r bathodyn os nad ydych chi'n bresennol gyda nhw, hyd yn oed os taw ar eich rhan chi y maent yn gwneud y daith.

Mae camddefnyddio Bathodyn Glas yn drosedd a'r ddirwy fwyaf y gall rhywun ei chael os caiff ei ddyfarnu'n euog yw £1000 ynghyd ag unrhyw ddirwy ychwanegol am y drosedd barcio gysylltiedig. Os ydych yn barnu bod rhywun yn camddefnyddio Bathodyn Glas, gallwch roi gwybod am hynny drwy ffonio 01267 234567. Ymchwilir i bob galwad.

Gwneud cais am fathodyn glas