Sgiliau echddygol

Diweddarwyd y dudalen ar: 27/09/2019

Mae plant yn datblygu sgiliau echddygol a chydlynu ar gyflymderau gwahanol. Wrth iddynt dyfu, bydd rhai plant yn cael anawsterau gyda symudiadau bach a mawr. Weithiau gelwir hyn yn Anhwylder Cydlynu Datblygol (neu D.C.D) neu Ddyspracsia. Gall hyn effeithio ar eu gallu i wneud pethau bob dydd, ac maen nhw’n cael anhawster gyda sgiliau y gall plant eraill eu hoed eu gwneud yn rhwydd. Pethau fel:

  • Cydbwyso, mewn Addysg Gorfforol
  • Gemau pêl
  • Rheoli pensil
  • Codi pethau
  • Defnyddio siswrn

Mae D.C.D yn effeithio ar fwy o fechgyn na merched. Gall orgyffwrdd gyda phethau eraill fel Dyslecsia. Gall wneud plant yn fwy blinedig na’u ffrindiau, gall effeithio ar sylw a chanolbwyntio, a gall effeithio ar ryngweithio cymdeithasol. Gall effeithio trefniadaeth a gofal personol fel bwyta, gwisgo a defnyddio’r tŷ bach. Mae’n aml yn gwneud i blentyn deimlo’n rhwystredig a gall arwain at broblemau ymddygiad.

Sut bydd ysgol fy mhlentyn yn helpu?

Dylai ysgolion sylwi os yw plant yn cael anhawster ag osgo, trefnu a dilyniannu gwaith neu ysgrifennu. Ar gyfer plant ag anawsterau D.C.D. gall athrawon:

  • Gwahaniaethu, trwy gynnig tasgau fel labelu neu daflenni gwaith llenwi bylchau
  • Cynnig ffyrdd eraill o gofnodi gwaith, gan gynnwys defnyddio TGCh
  • Cynnig mathau gwahanol o beniau, pensiliau neu afaelion pensiliau
  • Dweud cyfarwyddiadau ac esbonio tasgau fwy nac unwaith
  • Rhoi amser i blant brosesu gwybodaeth
  • Defnyddio lliw a delweddau i amlygu pwyntiau allweddol neu wybodaeth bwysig
  • Defnyddio siarad i arddangos gwybodaeth a dealltwriaeth, gyda gweithgareddau fel
    • siarad fel cymeriad
    • mini gyflwyniadau
    • danfon un aelod i hel gwybodaeth a chyflwyno adroddiad i’r grŵp
    • trionglau gwrando (bob yn dri, mae siaradwr yn cynnig barn neu wybodaeth, mae gwrandäwr yn gwrando’n ofalus, mae sylwedydd yn nodi ac yn rhoi adborth i’r ddau)

Dylai rhieni a gofalwyr siarad ag ysgol eu plentyn yn y lle cyntaf os oes ganddynt unrhyw gwestiynau am sgiliau cydlynu neu echddygol eu plentyn.

Athrawes Ymgynghorol: Steve Campbell 01267 246466

Gallai’r gwefannau canlynol fod o ddefnydd i gael rhagor o wybodaeth:

Addysg ac Ysgolion